سپتیک تانک

سپتیک تانک

سپتیک تانک مخزنی است عمودی یا افقی بمنظور تصفیه فاضلاب در حدی که چاه فاضلاب در جذب پساب دچار اختلال نگردد. این دستگاه به یکی از اشکال استوانه یا مکعبی در کارخانه تولید میشود. با نگهداری فاضلاب جامد درون خود به عنوان مفیدترین سیستم در پیش تصفیه فاضلاب بهداشتی و انسانی محسوب می شود.

برخی مخزن سپتیک را بعنوان اقتصادی ترین وسیله تصفیه فاضلاب می نامند و برخی دیگر بدلیل کارآیی پایین آن سعی در استفاده از راکتور بی هوازی بجای این دستگاه می نمایند.

بدلیل آلودگی بالای محیط زیست بواسطه استفاده از مواد شوینده بسیار قوی، جرم گیرها و … ، رشد جمعیت و در مقابل کاهش قدرت خاک در جذب پساب خروجی از مجتمع های مسکونی، تجاری، اداری و کمپ ها، امروزه ادارات محیط زیست توجه خاصی به استفاده از سپتیک تانک قبل از ورود پساب فاضلاب به درون زمین یا اگوی شهری می نمایند. این دلیل محکمی است برای علت اهمیت بالای سپتیک در این مقطع زمانی در ایران و سراسر جهان.

سپتیک تانک چیست؟

سپتیک تانک دستگاهی (مخزن) است که به واسطه طراحی خاصش تمامی جامدات را به مایع رقیق و بدبو تبدیل میکند. همچنین مانند سطل آشغال از پراکندگی جامدات درون خاک و گرفتگی سوراخ های چاه جذبی جلوگیری می نماید. یعنی پس از استفاده از سپتیک تمامی جامدات درون پساب فاضلاب خروجی از ساختمان تجمیع میشود. سپس از طریق فعالیت باکتری های بی هوازی، که درون لایه های مختلف لجن کف سپتیک فاضلاب موجود بوده و در حال رشد و تکثیر هستند، به مایعی روان تبدیل میشود. این مایع براحتی درون سوراخ های چاه فاضلاب جذب خواهد شد.

مشخص است که فعل و انفعال شیمیایی که درون این مخزن رخ میدهد. این انفعلات ضمن تجزیه جامدات به مایع، گازهایی همچون سولفید هیدروژن و گاز متان تولید می کند. این گازها چنانچه به درستی تخلیه نگردد باعث انفجارهای شدیدی خواهد گردید. لذا وجود ونت هدایت گازهای فوق یکی از اجزاء مهم در ساختمان گند انبار خواهد بود که در ادامه به تشریح آن خواهیم پرداخت.

فیلم زیر بصورت ساده و سریع به معرفی مکانیزم عملکرد سپتیک تانک می پردازد.

تاریخچه سپتیک تانک

حدودا 140 سال از کشف سپتیک تانک فاضلاب می گذرد. در ابتدا این مخازن بصورت سنگی ساخته می شدند و بیشتر شبیه حوضچه ای بودند که جامدات فاضلاب درون آن رسوب می کرد. سپس قسمت مایع پساب خروجی از مجتمع ها به قسمت خروجی آن هدایت می شد. در آن زمان به این دستگاه انباره تعفن ، حوضچه آرامش فاضلاب و یا گند انبار می گفتند.

به مرور زمان و با پیشرفت علم مهندسی آجر جای سنگ را در ساخت سپتیک گرفت. مهندسین به تولید مدل آجری با نقشه ای خاص بصورت مکعبی پرداختند. در ابتدای تولید یعنی ابتدای قرن بیستم هنوز استفاده از دیواره میانی در آن نوع خاص از مخزن سپتیک فاضلاب مرسوم نشده بود . بدلیل خوردگی های زیادی که در دیواره آجری مشاهده شد مهندسین به این فکر افتادند از ماده ای بعنوان عایق سازی استفاده نمایند. لذا استفاده از قیر و گونی در بدنه سیمانی یا آجری دستگاه باعث بالا رفتن عمر مخازن آن زمان گردید.

در ادامه پیشرفت علم و دانش بشر و کشف poly ethylene که در مقابل تمامی مواد اسیدی و قلیایی از خود مقاومت نشان می داد کارشناسان به فکر استفاده از این ماده در ساخت آن افتادند. لذا سپتیک پلاستیکی در اوایل سالهای 1970 در اروپا رواج پیدا کرد. در فایل صوتی زیر خلاصه مطالبی که شما باید در مورد سپتیک تانک فاضلاب بدانید را تشریح نموده ایم.  

انواع سپتیک تانک

سپتیک فاضلاب از نگاه زیست محیطی باعث می شود باکتری ها به آب های زیر زمینی آسیب نرسانند. پسابی که از گند انبار خارج می شود قابلیت آشامیدن ندارد. اما در حالت کلی بافت های آن بقدری تجزیه شده است که با چند مکانیزم ساده عبور از فیلترهای درون خاک و چاه به راحتی می تواند به آب بیرنگ و بی بو تبدیل گردد.  امروزه با پیشرفت تکنولوژی سپتیک نیز از حالت بتنی پیش ساخته به سمت سپتیک تانک فایبرگلاس و مخزن سپتیک پلی اتیلن که هر دو بصورت آماده در کارخانه تولید می شوند در حال گذر است. مخزن سپتیک همچنین می تواند بصورت آجری اجرا شود. گندانبار آجری بصورت مکعب مستطیلی است که با ساختمان خاصی که درون آن ساخته می شود باعث ته نشینی و زلال سازی فاضلاب ساختمان می گردد. بدنه مخزن آجری حتما می باید ایزوگام گردد.

سپتیک تانک فایبرگلاس

سپتیک تانک فایبرگلاس یا کامپوزیت ، نوع دیگری از انواع گندانبار می باشد . در برخی کشورها به دلیل برخی موارد از جمله عدم امکان نصب سپتیک فاضلاب آماده در مکان هایی همچون زیرزمین های مجتمع های تجاری ، اداری و یا ساختمان های مسکونی یا نبود تکنولوژی تولید مخزن HDPE و گران بودن مواد PE در این کشور ها و همچنین ضرورت استفاده از سطح مقطع مکعبی در تولید به استفاده از فایبرگلاس یا کامپوزیت روی می آورند. این نوع سیستم تصفیه فاضلاب دارای مزایا و معایبی نیز می باشد.

مزیت های سپتیک تانک کامپوزیتی

بزرگترین مزیت این نوع دستگاه همانطور که ذکر شد تولید مخازن بصورت دمونتاژ در کارخانه و مونتاژ در محل می باشد. این موضوع باعث می شود هزینه حمل شدیدا کاهش یابد و در عوض هزینه مونتاژ بالا رود. استفاده از حداکثر فضا در سپتیک تانک کامپوزیت بهترین مزیت آن می باشد.

معایب گندانبار کامپوزیتی

بزرگترین ایراد این نوع سپتیک تانک، ضرورت به استفاده از دیواره نگهدارنده (نگهبان) جهت بالا بردن ایمنی سپتیک فایبرگلاس می باشد. ضخامت بدنه سپتیک کامپوزیت اصولا کمتر از 10 میلیمتر می باشد. لذا امکان بارگزاری روی این سیستم تصفیه فاضلاب وجود نخواهد داشت. این موضوع علاوه بر اینکه خود دستگاه قیمت بالایی دارد باعث می شود قیمت تمام شده را بالاتر ببرد.

ضخامت بدنه مخزن سپتیک فایبرگلاس در بالاترین قسمت آن یعنی قسمت پایین دیواره مخزن به 12 میلیمتر می رسد. نیاز به صاف بودن داخل مخزن نیست. لذا استفاده از ورق های اس ام سی در تولید سپتیک کامپوزیت اساسا هدر دادن منابع مالی می باشد. در حقیقت به این نوع متریال که در ساخت سپتیکهای فایبرگلاس استفاده می شود frp | اف آر پی می گویند.

برخی از مشاوران و مهندسان به هنگام جستجوی کلمه سپتیک تانک کامپوزیت صرفا دارای این هدف نیستند که از مخزنی با جنس فایبرگلاس استفاده نمایند. کامپوزیت در معنی لغوی به معنای ماده مرکب می باشد. لذا ما پیش بینی می نمائیم هدف این دسته از متقاضیان استفاده از ماده ترکیبی در بدنه سپتیک می باشد که هم مقاومت بالایی در برابر فاضلاب و خوردگی آن داشته باشد و هم سریع آماده استفاده شود. لذا شاید بتوان گفت مدل کامپوزیتی دارای دسته بندی به شرح زیر است.

دسته بندی های سپتیک تانک کامپوزیتی

1- کامپوزیت فایبرگلاس
2- مخزن سپتیک پلی اتیلن
3- کامپوزیت جی آر پی

سپتیک کامپوزیت فایبرگلاس

در ادامه به تشریح ساختمان این سیستم و ارائه مشخصات فنی و انواع آن می پردازیم. 

ساختمان سپتیک تانک فاضلاب

در پاسخ به این که سپتیک فاضلاب چیست باید اول با ساختمان آن آشنا شوید و بدانید ساختمان درون آن چگونه است. اینکه برای اولین بار این سیستم چگونه طراحی شده است مقوله ای متفاوت از ساختمان مخزنهای حال حاضر می باشد. همواره علم مهندسی در حال پیشرفت است لذا ساختمان گند انبار نیز دچار تغییراتیشده است. از جمله از حالت عمودی به حالت افقی تبدیل شده است.

سیستم سپتیک فاضلاب عمودی به صورت استوانه ای طراحی می گردد. بواسطه وجود چهارپر درون این دستگاه جامدات از مایع جدا شده و زمینه فعالیت باکتری های بی هوازی فراهم می گردد.

مخازن حال حاضر که اغلب استوانه و به صورت افقی طراحی می گردند. وجود دیواره میانی باعث ته نشینی فاضلاب جامد در قسمت اول می گردد. انباشت لجن در قسمت اول مخزن افقی باعث تجزیه 55 درصد آلایندگی موجود در پساب فاضلاب می گردد.


ذیلا مکانیزم عملکرد دستگاه سپتیک به تصویر کشیده شده است.

مکانیزم عملکرد سپتیک تانک

اجزای اصلی تشکیل دهنده سپتیک تانک

  1. لوله ورودی
  2. عدسی اولیه (مخصوص سپتیک تانک افقی)
  3. واحد ته نشینی (67% اولیه)
  4. سیفون ورودی عدم برگشت بو
  5. دیواره یا بافل میانی
  6. واحد زلال سازی (33% ثانویه)
  7. ونت تخلیه گاز
  8. سیفون خروجی جلوگیری از خروج چربی
  9. عدسی ثانویه (مخصوص سپتیکهای افقی)
  10. لوله خروجی هدایت پساب تصفیه شده به درون چاه جاذب
  11. بدنه اصلی
  12. پایه ها (مخصوص مدلهای افقی)

1.لوله ورودی

شامل لوله ای با سایز دلخواه که به صورت عمود بر عدسی اول سیستم سپتیک و در بالاترین نقطه ممکن تعبیه گردیده است. تعبیه فلنج سر لوله ورودی به گند انبار بستگی به جنس لوله ای دارد که از ساختمان خارج می شود. چنانچه لوله ورودی به مخزن لوله کاروگیت باشد می بایست از مادگی یا کوپلر در عدسی ورودی مخزن سپتیک استفاده نمود.

2.سیفون ورودی گند انبار

که با نصب زانویی 90 درجه در طرف دیگر عدسی ورودی تعبیه می گردد. این سیفون باعث جلوگیری از برگشتن بوی بد درون سیستم بهنگام عدم استفاده طولانی مدت و خشک شدن سیفون و شترگلویی چشمه سرویس بهداشتی به درون واحد می گردد. سر این لوله 90 درجه همواره داخل آب است و گاز متان حاصل از فعالیت باکتری های بی هوازی نمی تواند به مجاری ورودی مخزن سپتیک برگردد.

3.دیواره میانی

در طول 2/3 از بدنه اصلی وجود دیواره ای با ارتفاعی بیشتر و بالاتر از قسمت بالایی ورودی گند انبار تعبیه می شود. وجود آبرویی به قطر حدودا 300 میلیمتر جهت عبور پساب زلال شده به قسمت دوم سیستم سپتیک باعث جلوگیری از عبور فاضلاب جامد می گردد. در قسمت بالایی این دیواره (بافل میانی) وجود راهرویی بسیار کوچک موجب راه یافتن گازهای سمی به سمت ونت هوا می گردد.

زمانی که بخواهیم از گند انبار بعنوان سپتیک فاضلاب ایستگاه پمپاژ استفاده کنیم می توانیم زیر این دیواره را نیز در حدود 30 سانتی متر باز نگه داریم. بدین ترتیب فاضلاب جامدی که بصورت آرام درون لیفت استیشن تجمیع شده است از طریق پمپ خورد کننده ای به بیرون هدایت گردد.

ضخامت دیواره میانی بدلیل فشار برابر سیال دو طرف این بافل پارامتر قابل اهمیتی نیست. لیکن جوش دو طرف بافل به دلیل تکانه های ناشی حرکت سیال درون آن بسیار مهم است.

سپتیک تانک فاضلاب پلی اتیلن

4.ونت تخلیه گاز

ونت هوای سپتیک فاضلاب باعث فراهم شدن مسیری جهت عبور گازهای حاصل از فعالیت باکتری های بی هوازی همچون هیدروسولفور و گاز متان درون آن به بالاترین نقطه ساختمان می گردد. در بعضی از پروژه ها سپتیک تانک در وسط محوطه نصب می گردد. در این مکانها ضرورت دارد ونت گازها از طریق لوله ای تکجداره زیر خاک به سمت کناره های ساختمان هدایت گردد. و نهایتا بهمراه سایر ونت های سرویس های بهداشتی به سمت بالاترین نقطه ساختمان منتقل می گردد. ونت هوا اصولا در قسمت بدنه اصلی و در بالاترین نقطه تعبیه می شود.

برخی از شرکت های تولید کننده، ونت هوا را در دیواره یا عدسی خروجی مخزن سپتیک و بالاتر از لوله خروجی (سطح لوله خروجی) تعبیه می کنند. علت عصایی بودن ونت جلوگیری از بسته شدن مجرای آن بواسطه ساختن لانه توسط پرندگان روی دهانه ونت از یک سو و جلوگیری از جریان پیدا کردن آب باران به درون منبع می باشد. 

نکته مهم : به هیچ عنوان نباید آب باران به درون مخزن سپتیک فاضلاب راه یابد. چرا که اکسیژن فراوان موجود در آب باران باعث بهم خوردن مکانیزم سیستم بواسطه کشته شدن باکتری های بی هوازی می گردد. لذا می بایست آب باران بصورت مستقیم به درون جوی یا چاه آب باران هدایت گردد.

5.سیفون خروجی

همانطور که می دانیم در پساب خروجی از دستشویی ها همواره مقدار زیادی چربی موجود است که به درون سپتیک تانک منتقل می شوند. این چربی ها بدلیل دانسیته کم در روی سطح فاضلاب تجمع می نمایند. بمنظور جلوگیری از خروج این چربی ها به سمت چاه فاضلاب و گرفتگی سوراخهای چاه جذبی استفاده از سیفون خروجی ضروری می باشد. سیفون خروجی بصورت لوله و زانویی که به سمت پایین دیواره (عدسی) کشیده میشود. این ابزار باعث روغن زدایی می شود و مکانیزم عملکرد سپتیک فاضلاب را تکمیل می نماید.

6.لوله خروجی

بمنظور خروج پساب زلال شده درون گند انبار و هدایت آن به سمت چاه جذبی مجرایی تعبیه شده است به نام خروجی سپتیک. سایز لوله خروجی مخزن سپتیک اصولا به دلخواه مشتری و مطابق با سایز لوله خروجی ساختمان به سمت گند انبار نصب می گردد. نصب یا عدم نصب فلنج درانتهای لوله خروجی بستگی به جنس لوله ای دارد که خریدار در نظر دارد از آن برای انتقال پساب خروجی از دستگاه به سمت چاه جذبی استفاده نماید.

قیمت سپتیک تانک

7.بدنه اصلی مخزن سپتیک

تمامی اجزاء فوق که در مورد آنها صحبت شد درون بدنه اصلی تعبیه شده اند. بدنه اصلی سپتیک تانک می تواند از جنس فایبرگلاس ، بتنی و PE و حتی سنگی ساخته شود. ضخامت بدنه اصلی که بمنظور تصفیه فاضلاب استفاده می شود بستگی به میزان خاکی دارد که قرار است روی گندانبار ریخته شود.

عمودی یا افقی بودن بدنه اصلی بستگی به فضایی دارد که خریدار , پیمانکار , کارفرما و یا مشاوری که قصد استفاده از مخزن را دارد. چنانچه فضای کمی در اختیار تیم نصب یا تولید باشد بدنه اصلی دستگاه به شرط عدم بالا بودن سطح آبهای زیرزمینی عمودی طراحی می گردد. چنانچه فضای کافی دراختیار تیم باشد (علی القاعده) انباره نگهداری فاضلاب به صورت افقی نصب می گردد. ضخامت بدنه اصلی سپتیک فاضلاب براین اساس طراحی و تولید می گردد. درتمامی جهان بدلیل مزایای زیاد hdpe نسبت به انواع دیگر متریالی که این مخازن می تواند با آنها تولید شود، نوع hdpe بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد.

8.پایه ها

پایه هایی که در پایین ترین نقطه مخزن تعبیه می گردد صرفا بدلیل کمک به حمل و نقل می باشد. این پایه ها در مدل آماده پلی اتیلنی بیشتر مشاهده می شود. چرا که در تانکهای پیش ساخته با جنس بدنه PE که از لوله اسپیرال ، کاروگیت و … PE تولید میگردد. خاصیت حلقوی بودن این لوله ها باعث غلتیدن سپتیک تانک و افتادن از روی تریلی و یا حتی درون چاله بهنگام نصب خواهد بود. لذا باید گفت این پایه ها بهیچ عنوان خاصیت مقاوم سازی و استحکام دهی به دستگاه را ندارد.


مزایای اصلی استفاده از پلی اتیلن صلب در بدنه اصلی :

  •  سرعت بالای تولید بدلیل استفاده از دستگاههای پیشرفته و اکسترودرهای جوش.
  •  سبک بودن پلی اتیلن و HDPE نسبت به سایر جنسها.
  •  عدم انتشار بوی بد گازهای درون تانک به بیرون بدلیل هوابند بودن درب و مجاری مخزن سپتیک پلی اتیلن.
  •  عدم واکنش به هیچ یک از مواد شیمیایی که درون فاضلاب می تواند وجود داشته باشد اعم از مواد قلیایی و اسیدی
  •  قیمت مناسب مخزن سپتیک تانک پلی اتیلن نسبت به نوع فایبرگلاس.
  •  طراحی پیشرفته و دقیق در سپتیک hdpe نسبت به سایر مدلهای دیگر.
  •  قابلیت تحمل بارهای مرده بدون استفاده از سازه نگهبان و بالا رفتن سرعت نصب واجرا.
  •  قابلیت حمل و نقل مخزنی که بدنه اصلی آن از PE است بعد از بهره برداری از پروژه در پروژه هایی که از این سیستم در تجهیز کارگاه مورد استفاده قرار گرفته است.

کاربرد سپتیک تانک فاضلاب

همانطور که قبلا بیان شد گند انبار، سیستمی است مشتمل بر یک مخزن یا محفظه از هر جنسی که بتوان با آن مخزن تولید نمود. این سیستم طوری طراحی شده تا جامدات پساب خروجی از منبع فاضلاب را گرفته و آب روان تصفیه شده در حد 60% و فاقد جامدات و صد البته دارای بو را تحویل چاه جذبی یا اگوی شهری دهد. در حقیقت سپتیک تانک فاضلاب یک نوع پیش تصفیه (تصفیه مقدماتی) به حساب می آید.

یکی دیگر از کاربردهای آن، استفاده بعنوان ایستگاه پمپاژ فاضلاب است. بدین مفهوم که فاضلاب تولید شده در طبقات و واحد های زیر اگوی شهری را درون خود نگهداری می کند. با رسیدن به سطح خاصی از سیال، پمپ های لجن کش مقدمات انتقال پساب به درون اگوی شهری را فراهم میکند.

سپتیک تانک

لزوم کارکرد درست سیستم سپتیک

در صورتی که مکانیزم عملکرد سپتیک بدلیل وارد شدن شامپوها، صابونها و مواد شیمیایی آنتی باکتریال و از بین رفتن باکتری های بی هوازی کامل نباشد، یا در هنگام طراحی آن ظرفیت مورد نیاز به درستی محاسبه نشده باشد، همواره مخزن دارای حجم زیادی لجن خواهد شد و انتقال آب از قسمت اول به دوم با مشکلاتی همراه خواهد بود . دراین صورت آب به داخل لوله ورودی برمی گردد و در حقیقت سیستم تصفیه دچار گرفتگی شده و نیاز به تخلیه پیدا خواهد نمود.

دریچه ای که در قسمت ورودی سپتیک تانک تعبیه شده به شما اجازه می دهد از فضای داخل آن بازدید نمائید. درصورتی که مشکلی پیش آمده باشد با تماس با واحدهای تخلیه مشکل را برطرف نمائید. تخلیه آن در صورتی که به درستی طراحی و استفاده شده باشد دو سال یکبار نیاز خواهد بود. باید دقت نمود به هنگام تخلیه بخشی از لجن حاوی باکتری های بی هوازی مخزن در بخش اول مخزن باقی بماند. در این صورت شرایط لازم برای فعالیت میکروارگانیزم های بی هوازی به محض استفاده مجدد فراهم میشود.

به شما پیشنهاد می کنیم برای بالا بردن بهره وری سپتیک تانک و بالا بردن مدت زمان تخلیه موارد زیر را رعایت نمائید.

  1. محاسبه ظرفیت حتما” توسط تیم متخصص و دارای تجربه عملی کافی انجام پذیرد. حتی در صورت نیاز هزینه های این کار نیز به طراح سپتیک پیش ساخته پرداخت گردد. همچنین تضمین کافی درخصوص ظرفیت مورد نیاز سیستم از ایشان گرفته شود. تمامی مستندات مربوط به محاسبه ظرفیت و طراحی از کسی که مسئولیت اینکار را می پذیرد اخذ گردد.
  2. در حد امکان استفاده از مواد شوینده آنتی باکتریال خودداری نمائید. چرا که این شوینده ها حاوی موادی هستند که زندگی و فعالیت باکتری های بی هوازی را به خطر انداخته و از تکثیر آنها جلوگیری می کند.
  3. به هیچ عنوان آب باران به داخل سپتیک آماده هدایت نگردد. بدین منظور در بسیاری از کشورها از منبع های نگهدارنده آب باران درون ساختمان ها استفاده میشود.
  4. درصورتی که درمناطق سردسیر زندگی می کنید با استفاده از خاک روی سپتیک فاضلاب را بپوشانید. علت اینکار فراهم شدن شرایط رشد و تکثیر باکتری ها یعنی محیط گرم می باشد.
  5. حتما” در هنگام تولید سپتیک تانک از تولید کننده محصول بخواهید ورودی را به نحوی طراحی کند که آب خروجی از ساختمان به آرامی درون مخزن گند انبار وارد شود. این موضوع خود کمک شایانی به جلوگیری از بهم خوردن لایه های لجن و در حقیقت تصفیه فاضلاب جامد و تبدیل آن به فاضلاب مایع می نماید.
  6. بهنگام طراحی خط لوله انتقال پساب به داخل دستگاه دقت نمائید شیب خط بیش از حد نباشد. چرا که بهنگام بالا رفتن سرعت سرریز فاضلاب به داخل مخزن فضای آرام درون بخش اول دچار نا آرامی خواهد شد. در نتیجه باکتری ها محیط آرام خود برای تکثیر را از دست خواهند داد.
  7. چنانچه میسر است قبل از این سیستم از دستگاه چربی گیر استفاده نمائید. البته این موضوع در پروژه هایی ممکن است که سیستم آشپزخانه آنها مجزا از سیستم سرویس های بهداشتی می باشد.
  8. قطر مخزن در مخازن پلی اتیلن از 1.2 متر کمتر نباشد. در صورت استفاده از بدنه فایبرگلاس در تولید دستگاه ، ارتفاع را حداقل در 1.2 متر در نظر بگیرید. چرا که نیاز است لایه های لجن روی همدیگر رسوب کنند و عملیات خودخوری باکتری ها دقیق تر و سریع تر انجام گیرد.

خرید سپتیک تانک

بمنظور خرید سپتیک تانک شما باید مراحل زیر را انجام دهید :

  1. محاسبه ظرفیت سپتیک را توسط یک مهندس محاسب یا یکی از شرکت های مشاور انجام دهید.
  2. بعد از آگاهی از میزان ظرفیت مورد نیاز، شما باید با مشاوره با کسی که تجربه کافی در خصوص جنس های مختلف مخزن سپتیک را دارد نسبت به انتخاب نوع دستگاه اقدام نمائید. چنانچه شما می خواهید گند انبار صنعتی تهیه و خرید کنید به احتمال زیاد مشاور برای شما مدل کامپوزیت را پیشنهاد خواهد نمود. در صورتی که سپتیک فاضلاب خانگی بخواهید در صورت داشتن بودجه کافی احتمالا مشاور مدل پلی اتیلنی را به شما پیشنهاد دهد. و در صورتی که بودجه شما محدود باشد قاعدتا می بایست سراغ سپتیک بتنی بروید.
  3. بعد از انتخاب جنس بدنه ، نوبت به اخذ پیش فاکتور و استعلام قیمت از شرکت های تولید کننده سپتیک تانک می رسد. پیشنهاد ما استعلام از حداقل 5 تولیدکننده می باشد. شما می توانید این مهم را از طریق شرکت در نمایشگاه ها و یا استفاده از جستجوی گوگل انجام دهید. نام بردن از برخی شرکت های تولید کننده با توجه به کیفیت های متفاوت محصولات تولیدی کار ساده ای نیست.
  4. بعد از اخذ پیش فاکتور پیشنهاد ما بررسی تک تک مواردی است که درون پیش فاکتور درج شده است . این موضوع در بهترین حالت با مراجعه به سایت تولیدی و کارخانه تولید کننده قابل انجام خواهد بود.
  5. در نهایت و بعد از بررسی کلیه شرکت ها می توانید در صورت درخواست فاکتور رسمی نسبت به دریافت شماره حساب شرکتی و واریز وجه اقدام کنید. سپس نسبت به ارسال نقشه و تعیین قطر لوله های ورودی و خروجی و … اقدام نمائید.
  6. در قسمت آخر بمنظور تکمیل فرایند خرید سپتیک فاضلاب، پیشنهاد ما به شما این است حتما از بازرس دارای گواهینامه در جهت کنترل کیفیت محصول ارسالی اطمینان حاصل نمائید. در نهایت نسبت به بارگیری محصول نهایی اقدام نمائید.

برای خرید این محصول با کارشناسان ما تماس بگیرید و طی مشاوره محصول مورد نظر را سفارش دهید. هم چنین شما خریدار محترم می توانید در تمامی مراحل طراحی و تولید در کارخانه حضور داشته باشید.


 

 

نحوه بهینه سازی کارکرد سپتیک تانک

همانطور که میدانید میزان تصفیه فاضلاب گند انبار از 40 درصد 63 درصد متغیر است. بمنظور بالا بردن کارایی عملکرد سیستم می بایست بعضی موارد توسط کاربر نهایی رعایت گردد که ذیلا به این موارد اشاره خواهیم نمود.

  1. در وهله اول مخزن سپتیک را می بایست درون خاک قرار دهیم. علت آن این است که گرمای حاصل از فعالیت باکتری ها درون سیستم باقی بماند.
  2. جنس بدنه دستگاه می بایست از موادی باشد که گرمای حاصل از فعالیت باکتری های بی هوازی درون سپتیک تانک را درون خود نگه دارد. در حقیقت به نوعی عایق در ساخت بدنه نیاز خواهیم داشت . در عین حال می بایست بدنه گند انبار تحمل بار خاک را داشته باشد .
  3. از ریختن مواد شوینده آنتی باکتریال درون سیستم  باید جلوگیری شود . این مواد باعث از بین رفتن باکتری های بی هوازی می گردد.
  4. بهنگام طراحی مخزن سپتیک، شرکت سازنده باید حتما دقت کند لوله ورودی به درون مخزن دارای زانویی باشد. در نتیجه فاضلاب خروجی به درون دستگاه باعث بر هم زدن محیط امن و آرام و آماده رشد و نمو باکتری های بی هوازی درون لایه های لجن تشکیل شده در کف سیستم نگردد.
  5. در طراحی محصول مهندس محاسب باید دقت کند حجم مخزن را به اندازه بالاترین دبی روزانه در شلوغ ترین روز سال در نظر بگیرد. چرا که چنانچه یک مورد شوک به دستگاه وارد شود برقراری نظم درون دستگاه نیازمند دوباره چینی لایه های لجن خواهد بود.

میزان آلایندگی پساب خروجی از مخزن سپتیک

همانطور که گفته شد مخزن سپتیک نوعی گندانبار است یعنی انباره است که در آن آب گندیده جمع می شود. لذا می توان به جرات گفت گند انبار توان تصفیه فاضلاب تا حدی که بشود از آن برای کارهای شستشو استفاده نمود را ندارد. یا آبیاری فضای سبز با پساب خروجی از آن تقریبا امری محالی است .

این سیستم از هر نوعی که باشد در نهایت توان تصفیه فاضلاب تا 63 درصد را خواهد داشت . در مدلهای پیشرفته که از آن تحت عنوان پکیج ای بی آر یاد می شود (ABR PACKAGE) این عدد نهایتا تا 75 درصد قابل افزایش است. ولی بوی بد فاضلاب حتی در خروجی گند انبار پیشرفته را نمیتوان براحتی از بین برد. همچنین بمنظور زلال سازی پساب خروجی باید از فیلتر شنی استفاده نمود .

 لذا میتوان خلاصه و مفید گفت سپتیک تانک، توانایی تصفیه پساب تا حدی که بتوان از آن در کشاورزی، باغبانی، کارواش و برگشت به فلش تانک را “ندارد”. 

لذا حتما می بایست پساب خروجی از این سیستم به داخل چاه جذبی یا بصورت زهکش به درون خاک هدایت گردد. نحوه استفاده از منهول توزیع پساب خارج شده از تانک درون لوله های زهکش متفاوت است و بستگی به سطح آب های زیر زمینی دارد.

نحوه دفع مایع خروجی از مخزن سپتیک را می توانید در شکل های زیر ملاحظه فرمائید.

 

دفع خروجی سپتیک تانک

دفع خروجی مخزن سپتیک

تفاوت سپتیک فاضلاب و پکیج تصفیه فاضلاب

سپتیک تانک و پکیج تصفیه فاضلاب هر دو از انواع دستگاه های تصفیه فاضلاب هستند که هر یک کاربرد مخصوص به خود را دارند. مخزن سپتیک علیرغم سادگی تقریبا پرکاربرترین وسیله در پاکسازی فاضلاب می باشد. قیمت مناسب، تولید سریع و مطابق سفارش، عدم نیاز به تجهیزات پیچیده الکتریکی، مقرون به صرفه بودن آن، نصب و راه اندازی راحت و بدون دردسر و در نهایت عدم نیاز به سرویس های تعمیر و نگهداری جز مزیت های آن هستند.

مهمترین معایب سپتیک فاضلاب

  1.  عدم پاکسازی فاضلاب در حدی که پساب خروجی قابلیت استفاده بمنظور آبیاری زمین های کشاورزی را داشته باشد.
  2. عدم امکان استفاده از سپتیک تانک فاضلاب بمنظور تصفیه پساب فاضلاب های صنعتی و کارخانجات.
  3. نیاز به تخلیه در زمان های مقرر و بوی بدی که متاسفانه بهنگام تخلیه از آن متصاعد می گردد.
  4. بدلیل دفنی بودن آن امکان بازرسی دوره ای وجود ندارد. در صورتی که گند انبار پر شود می تواند در پاکسازی فاضلاب اخلال ایجاد کند. البته برای رفع این مشکل می توان از لول سنج درون مخزن استفاده نمود.

در عوض پکیج تصفیه فاضلاب علیرغم قیمت بالا در تولید و نصب دارای آبی روان، بی بو و بی رنگ است. همچنین استفاده مجدد از آب خروجی از این نوع سیستم تصفیه فاضلاب امکان پذیر است.

مخزن سپتیک دفنی

سپتیک تانک فاضلاب خانگی

به گندانباری که بمنظور تصفیه فاضلاب خانگی مورد استفاده قرار گیرد سپتیک تانک فاضلاب خانگی گفته می شود. گندانبار در منازل مسکونی اعم از آپارتمان ها و واحدهای ویلایی نقش فیلترینگ پساب فاضلاب را دارد. خانه های بسیاری در مناطق شمال کشور نیاز به این سیستم دارند. چرا که در این مناطق سطح آب زیرزمینی بالاست و چاه فاضلاب یک خانه مطمئنا به چاه آب خانه کناری ارتباط دارد. اینکه شما مستقیم از چاه استفاده کنید یا تنها سپتیک خانگی خریداری و نصب نمائید هیچ یک روش خوبی برای تصفیه فاضلاب نیستند.

در صورت استفاده از مخزن سپتیک بدون حفر چاه جذبی بدلیل نیاز به تخلیه مداوم هزینه بالایی به کارفرما تحمیل خواهد شد .
محاسبه حجم گند انبار خانگی کار زیاد پیچیده ای نیست. در عین حال استفاده از دانش و تجربه در این امر، باعث بالا رفتن اطمینان و کاهش هزینه های بعدی خواهد شد. استعلام قیمت این مخازن نیز کار پیچیده ای نیست به محض مشخص شدن حجم مورد نیاز می توانید نسبت به این موضوع اقدام نمائید.

 برای محاسبه ظرفیت سپتیک لطفا با شماره های دفتر ناب زیست 02188721092 و 02188722027 تماس بگیرید. 

تفاوت سپتیک تانک و چربی گیر

سپتیک فاضلاب و چربی گیر فاضلاب هر یک بصورت مجزا تجهیزاتی هستند که بواسطه استفاده از آنها تصفیه فاضلاب بصورت مقدماتی انجام میگیرد. اینکه این دو چه تفاوت هایی با هم دارند برای مشاورین و طراحان محترم حائز اهمیت خواهد بود.

مخزن سپتیک سر راه سرویس های بهداشتی قرار می گیرد و وظیفه دارد تمامی جامدات را از پساب بگیرد و تبدیل به مایع نماید. ولی دستگاه تله چربی همانطور که از نام آن پیداست چربی را از پساب آشپزخانه جدا مینماید و تحویل ماشین زباله گیر میدهد. جنس بدنه دستگاه چربی گیری اصولا از مواد چربی گریز است. ولی جنس بدنه دستگاه سپتیک نیازی به این پارامتر ندارد.

نقشه این دو نیز با هم متفاوت است البته در نگاه اولیه نقشه هر دو بدلیل وجود یک دیواره میان بند شبیه به هم بنظر می رسند. ولی در واقع بدلیل ضرورت خنک سازی آب سرریز شده به دستگاه چربی گیر جهت صعود لایه های روغن به سطح پساب، این دستگاه نسبت به گندانبار طولانی تر میباشد. در عوض سپتیک تانک نیاز به عمق بیشتری دارد تا لایه های لجن درون آن تجمیع گردند. بدین صورت فضای لازم برای فعالیت و تخمیر باکتری های غیرهوازی آماده میشود.

سپتیک تانک عمودی

در برخی از پروژه ها بدلیل محدودیت فضایی که وجود دارد کارفرما مجبور به استفاده از مخزن سپتیک عمودی می گردد. درخواست مدل عمودی در مناطقی که سطح آب زیرزمینی بالاست بسیار کاهش می یابد. چرا که در این حالت ارتفاع گندانبار زیاد شده و بهنگام نصب با مشکلات عدیده ای مواجه خواهید شد.

نقشه سپتیک تانک فاضلاب عمودی متفاوت از نوع افقی آن می باشد. در این حالت دیواره میانه تقریبا از بین می رود ولی با کشاندن لوله ورودی و خروجی به سمت پایین می توان براحتی نبود بافل میانی درون گند انبار عمودی را جبران نبود.

مخزن سپتیک عمودی

 

سایز ورودی و خروجی سیستم گند انبار عمودی و لول ( سطح ارتفاع ) این لوله ها بستگی به لوله کشی ساختمان دارد. چرا که قطر لوله ورودی به سپتیک تانک نباید از قطر لوله خروجی از ساختمان باشد. در ادامه قطر لوله خروجی از دستگاه چه بحالت عمودی و چه بحالت افقی نباید از قطر لوله ورودی کمتر باشد. در صورت عدم رعایت هر یک از این موارد این نگرانی وجود دارد که پساب به درون مخزن و یا درون ساختمان برگشت بخورد و مکانیزم عملکرد سیستم به هم بخورد.

محاسبه ظرفیت سپتیک تانک

معمولا از مخزن های سپتیک برای فاضلابهای بهداشتی استفاده می شود. بنابراین در اینجا روش محاسبه ظرفیت آنها برای فاضلابهای بهداشتی آمده است. براساس استانداردهای BS6297 ظرفیت آن را می توان از رابطه زیر محاسبه نمود.

E= 2.5 + N*M

که در رابطه فوق E حداقل حجم برحسب مترمکعب، N  سرانه تولید فاضلاب در هر شبانه روز برحسب لیتر و M تعداد نفرات تحت پوشش برحسب نفر می باشد.

بنابراین جهت محاسبه ظرفیت سپتیک تانک مورد نیاز ابتدا باید حجم فاضلاب تولیدی روزانه را محاسبه نمود. حجم فاضلاب بهداشتی معمولا به تعداد افرادی که در مکان مورد نظر تردد و زندگی میکنند بستگی مستقیم دارد.

در جدول زیر سرانه تولید فاضلاب به ازای هر نفر در شرایط مختلف آمده است. بنابراین برای محاسبه حجم فاضلاب تولیدی روزانه باید تعداد نفرات را در سرانه آنها مطابق جدول فوق ضرب نمود. عدد حاصل برابر حجم فاضلاب تولیدی روزانه می باشد.

جدول محاسبه فاضلاب تولیدی به ازای هر نفر

 

محل

واحد

محدوده

1

واحدهای مسکونی شهری

نفر

80-150

2

ویلاهای تفریحی

نفر

120-200

3

ساختمان های اداری

نفر پرسنل 8 ساعته

30-60

نفر پرسنل 24 ساعته

70-100

4

کارخانه ها و کارگاه های صنعتی

نفر کارگر 8 ساعته

30-60

نفر کارگر 8 ساعته با استحمام

90-120

5

کارگاه های ساختمانی

نفر پرسنل 8 ساعته

40-80

نفر پرسنل 24 ساعته

80-120

6

سرویس بهداشتی عمومی

نفر بدون فلاش تانک

5-12

نفر بدون فلاش تانک

12-20

تخلیه سپتیک تانک فاضلاب

به عملیاتی که باعث رفع گرفتگی مخزن سپتیک گردد تخلیه سپتیک فاضلاب می گویند. این عملیات می تواند از طریق ماشین لجن کش فاضلاب باشد یا از طریق نصب پمپ سپتیک به درون چاه ذخیره.

محاسبه ظرفیت و طراحی دستگاه تصفیه فاضلاب به هر روشی که انجام شود اعم از هوازی و بی هوازی، به استثناء چند روش محدود که هزینه بسیار بالایی برای تولید و نصب آنها باید پرداخت نمود، می بایست بعد از مدتی استفاده تمیزکاری گردد. در زیر به نکاتی در مورد تخلیه انواع مختلف گندانبار می پردازیم.

تخلیه سپتیک بی هوازی

 تمیزکاری در این مدل سپتیک می بایست از طریق تخلیه لجن درون بخش اول انباره تعفن انجام پذیرد . در بخش دوم دستگاه تصفیه فاضلاب بی هوازی نیز مقداری لجن امکان دارد وجود داشته باشد. لذا ضروری است بهنگام حضور ماشین لجن کش فاضلاب از ایشان بخواهید از دریچه بخش دوم تانک ، چربی ها و اندک لجن این قسمت را نیز تخلیه کند.

تخلیه سپتیک هوازی

دستگاه های تصفیه فاضلاب هوازی بواسطه هوادهی مستمر بلوئرها فاقد لجن خواهند بود. لیکن دارای تفاله ای هستند که این تفاله می تواند بعنوان کود در اختیار کشاورزان قرار گیرد. برخی روش های پیشرفته تصفیه فاضلاب وجود دارند که با تزریق مداوم لجن و تفاله به بخش اول سپتیک هوازی باعث از بین رفتن تمامی پساب ها و فضولات می گردد. در حدی که برداشت 5 سال یک بار لجن نیز ضرورت پیدا نمیکند.

تخلیه سپتیک بتنی

چنانچه مخزن سپتیک بتنی در پروژه خود استفاده کرده اید بخاطر اینکه طراحی آنها همچون ایمهاف تانک بوده و دارای یک دریچه است، می بایست به ماشین تخلیه فاضلاب تنها همان یک درب را نشان دهید. ایشان با انداختن سر لوله لجن کش به داخل مخزن و روشن نمودن پمپ لجن کش می تواند به راحتی نسبت به تخلیه لجن اقدام نماید.

تخلیه مخزن سپتیک کامپوزیت

چنانچه مخزن سپتیک شما کامپوزیت است بدلیل اینکه این نوع سیستم ها دارای دو درب در بخش ابتدایی و انتهایی می باشند. ماشین لجن کش باید درب منهول اول دستگاه را برداشته و با انداختن لوله تخلیه فاضلاب و روشن نمودن پمپ تخلیه نسبت به تمیزکاری سیستم در قسمت اول اقدام نماید. دقت کنید از ایشان بخواهید بخشی از لجن را که در قسمت ابتدایی مخزن وجود دارد تخلیه نکند. چرا که این لجن دارای مقدار زیادی باکتری بی هوازی است که به محض ورود جامدات و فضولات به تجزیه آنها اقدام می نمایند.

در صورتی که تمامی لجن تخلیه گردد باید مدتی جامداتی که به درون سپتیک تانک فاضلاب وارد می شوند روی همدیگر تلنبار شود. این باعث میشود باکتری های هوازی تمامی اکسیژن درون  فاضلاب ورودی را مصرف کنند. سپس نسبت به تشکیل کلونی اقدام نمایند. این پروسه حدودا سه ماه طول می کشد و در طول این مدت متاسفانه فاضلاب به خوبی تصفیه نمی شود. همچنین احتمال گرفتگی سوراخ های چاه جذبی زیاد خواهد بود.

بعد از تخلیه قسمت اول مخزن نگهداری فاضلاب به نحوی که اشاره شد شما باید درب دوم منهول ساختمان خودتان را به اپراتور تخلیه فاضلاب نشان دهید. از ایشان بخواهید تمامی لجن بخش دوم مخزن را خالی کند. در این صورت یعنی پس از اطمینان از اینکه لوله فاضلاب تا انتهای منبع رفته است، صدای کار کردن پمپ بصورت خالی به شما خواهد گفت که تمامی فاضلاب تخلیه شده است.

قیمت تخلیه سپتیک فاضلاب

قیمت تخلیه مخزن سپتیک فاضلاب در مقطع فعلی که سال 1398 است بین 110 هزار تومان در شهرهای کوچک تا 450 هزار تومان در شهرهای بزرگ و بهنگام بالا آمدن سطح آب های زیر زمینی یعنی زمستان است.

ماشین های بزرگ که تا 10 تن فاضلاب را با خود حمل میکنند برای تخلیه محتوای درون سیستم به صرفه تر از ماشین های و کامیونت های کوچک تر هستند. لذا این میتواند یک راهنمایی باشد برای انتخاب ظرفیت مناسب. یعنی چنانچه ظرفیت دستگاه شما 8 مترمکعب پیش بینی شده است شما بهنگام سفارش دستگاه به حجم 10 مترمکعب را سفارش دهید تا بهنگام تخلیه بتوانید در هزینه های تخلیه صرفه جویی نمائید.

بازه زمانی تخلیه گند انبار

در صورتی که مخزن فاضلاب بصورت صحیح طراحی شده باشد بازه زمانی تخلیه گندانبار بین 2 تا 5 سال خواهد بود. در صورتی که شما نتوانید از چاه جذبی در انتهای سیستم سپتیک تانک استفاده کنید این زمان به حداقل خود یعنی مقدار فاضلاب خروجی از ساختمان به ظرفیت گند انبار برسد کاهش می یابد. بطور مثال چنانچه شما چاه جذبی نداشته باشید و ظرفیت تانک را 20 مترمکعب انتخاب کرده باشید مدت زمان تخلیه گند انبار = مدت زمانی که 20 مترمکعب پساب از لوله خروجی ساختمان خارج شده باشد.
برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه به صفحه طراحی و نحوه محاسبه ظرفیت سپتیک مراجعه فرمائید.

تجربه هایی در خصوص نحوه محاسبه ظرفیت مخازن

چند تجربه در خصوص نحوه محاسبه ظرفیت سپتیک تانک ذیلا ارائه میگردد. امید آن می رود با مطالعه موارد زیر به تجربه لازم در خصوص نحوه محاسبه حجم این محصول دست یابید.

خریدار یک سیستم سپتیک اشاره داشتند به اینکه ایشان 168 واحد مسکونی دارند هر یک به مساحت 140 تا 150 مترمربع در غرب تهران و یک طبقه تجاری که حدودا 25 واحد تجاری در آن ساخته شده بود. در این طبقه 14 سرویس بهداشتی برای 65 مغازه ساخته شده بود.

نحوه محاسبه ظرفیت سپتیک فاضلاب در حالت فوق عبارت است از : 168 * 3.5 (میانگین نفرات در هر واحد مسکونی شامل 3 نفر بزرگ سال و یک نفر بچه) * 120 (مصرف روزانه هر نفر) = 70.560 لیتر

از این مقدار حدودا 25 درصد مصارف آشامیدنی و فاقد هیچ گونه فاضلاب جامد می باشد لذا پساب فاضلاب تولیدی 168 واحد مسکونی عبارت است از : 70.560*75%=52.920 لیتر

پساب فاضلاب تولیدی در یک طبقه تجاری با 14 سرویس بهداشتی و 65 باب مغازه نیز برابر است با : تعداد نفراتی که روزانه از هر مغازه بازدید می نمایند ( هر 30 نفر بازدید کننده معادل یک نفر جمعیت مازاد در واحد های مسکونی) = 4000 نفر تقسیم بر 30 = 133 نفر ضربدر 120  = 16 مترمکعب

ظرفیت سپتیک تانک در ساختمان تجاری و مسکونی بالا = 16+53=69 مترمکعب

پیشنهاد به شما:

لوله پلی اتیلن
لوله کاروگیت

رای کاربران
[امتیاز کلی: 30 میانگین: 5]